Mae Cynghrair Henoed Cymru yn archwilio effaith Deddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) 2014 ar fywydau pobl hŷn ers iddi gael ei chyflwyno ar 6 Ebrill 2016.

Hoffem gasglu gwybodaeth am effeithiau arferion comisiynu ar ôl i’r Ddeddf gael ei gweithredu.  

Rydym yn galw am ymatebion gan staff gweithredol aelodau Cynghrair Henoed Cymru.

Gofynnwn i chi i lenwi’r holiadur hwn os oes gennych chi brofiad o wasanaethau ar gyfer pobl hŷn yn cael eu comisiynu ers i’r Ddeddf gael ei chyflwyno ym mis Ebrill 2016.

Bydd hi’n cymryd rhwng deg ac ugain munud i lenwi’r holiadur.

* 1. Sefydliad:

* 2. Rôl:

* 3. Ym mha awdurdod/au lleol ydych chi’n gweithio?

* 4. Mae’r Ddeddf yn pennu’r “dyletswyddau cyffredinol” y mae’n rhaid i awdurdodau lleol gydymffurfio â nhw. Mewn perthynas â phobl hŷn, rhaid i’r rheiny sy’n gweithredu swyddogaethau’r Ddeddf hyrwyddo lles y bobl sydd angen gofal a chymorth, yn ogystal â gofalwyr sydd angen cymorth. Rhaid iddynt ystyried safbwyntiau, dymuniadau, teimladau, nodweddion, diwylliant a chredoau pob unigolyn. Yn ogystal, rhaid iddynt hyrwyddo a pharchu urddas yr unigolion, a’u cefnogi nhw i gyfrannu at benderfyniadau sy’n effeithio arnynt. Rhaid iddynt adael i oedolion fesur eu llesiant eu hunain, a rhaid iddynt hyrwyddo annibyniaeth yr oedolyn lle bynnag y bo modd.  

Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy Llywodraeth Cymru wedi darparu cyfarwyddyd eglur i awdurdodau lleol o ran cydymffurfio â dyletswyddau’r Ddeddf?

* 5. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r dyletswyddau a osodir ar awdurdodau lleol gan y Ddeddf yn gweithio yn ymarferol?

* 6. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r Ddeddf wedi cael ei dehongli’n lleol o gwbl?

* 7. Rhowch fanylion isod o ddehongliadau lleol y Ddeddf.

* 8. Mae Adran 5 y Ddeddf yn esbonio rhwymedigaethau’r awdurdodau lleol o ran darpariaeth “gwasanaethau ataliol”. Mewn perthynas â phobl hŷn, rhaid i awdurdod lleol ddarparu, neu drefnu i ddarparu, ystod a lefel o wasanaethau a fydd yn:

·         cyfrannu tuag at atal neu ohirio datblygiad o anghenion gofal a chymorth pobl;

·         lleihau anghenion gofal a chymorth pobl sydd â’r anghenion hyn;

·         lleddfu effeithiau eu hanableddau ar bobl anabl;

·         cyfrannu tuag at atal pobl rhag dioddef cam-drin neu esgeulustod;

·         galluogi pobl i fyw bywydau mor annibynnol ag sy’n bosibl. 


Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, oes mwy o wasanaethau integredig ac ataliol wedi cael eu datblygu ar draws y sector?

* 9. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy prosesau ariannu awdurdodau lleol wedi cefnogi ceisiadau trydydd sector?

* 10. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, oes amser ac ystyriaeth wedi cael eu neilltuo i ddatblygu arferion comisiynu effeithiol er mwyn gweithio mewn partneriaeth â’r trydydd sector?

* 11. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy awdurdodau lleol wedi arddangos dealltwriaeth eglur o werth partneriaethau strategol gyda’r trydydd sector?

* 12. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy awdurdodau lleol wedi cynnal prosesau monitro effeithlon i sefydliadau sy’n derbyn cymorth ariannol?

* 13. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy prosesau ariannu awdurdodau lleol wedi cefnogi’r trydydd sector o ran cyflenwi gwasanaethau o ansawdd?

* 14. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy prosesau ariannu awdurdodau lleol wedi cefnogi’r trydydd sector o ran cyflenwi gwasanaethau sy’n diwallu anghenion pobl hŷn?

* 15. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy awdurdodau lleol wedi darparu cyfleoedd i bobl hŷn gyfrannu at gynllunio a chyflenwi gwasanaethau a gomisiynwyd?

* 16. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy prosesau comisiynu awdurdodau lleol wedi dangos gwell dealltwriaeth o bartneriaethau trydydd sector cydweithredol presennol?

* 17. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy prosesau comisiynu awdurdodau lleol wedi annog sefydliadau’r trydydd sector i sefydlu a chyflenwi gwasanaethau mewn partneriaeth?

* 18. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy prosesau comisiynu awdurdodau lleol wedi rhoi amser i sefydliadau’r trydydd sector i gynllunio ac ymgeisio am wasanaethau mewn partneriaeth?

* 19. Y Gronfa Gofal Canolraddol / Y Gronfa Gofal Integredig

Yn wreiddiol, sefydlwyd y Gronfa Gofal Canolraddol yn 2014 i gefnogi mentrau sy’n atal derbyniadau ysbyty diangen, derbyniadau anaddas i ofal preswyl ac oedi o ran rhyddhau cleifion o’r ysbyty. O 1 Ebrill 2017, cafodd y Gronfa Gofal Canolraddol ei hail-frandio fel y Gronfa Gofal Integredig (CGI) er mwyn adlewyrchu’r maes ehangach yn well.

Mae Deddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) 2014 yn darparu ar gyfer byrddau partneriaeth rhanbarthol sy’n dod ag iechyd, gwasanaethau cymdeithasol, y trydydd sector a phartneriaid eraill ynghyd er mwyn datblygu a darparu gwasanaethau integredig yn effeithiol yng Nghymru. Y nod yw gwella deilliannau a llesiant pobl sydd ag anghenion gofal a chymorth, a’u gofalwyr. Rhaid i’r byrddau sicrhau bod y gwasanaethau’n cael eu cyflenwi yn effeithiol ac yn effeithlon. Mecanwaith yw’r CGI i sichrau bod gofynion yn Ddeddf yn cael eu darparu.

Mewn perthynas â phobl hŷn, rhaid i Fyrddau Polisi Rhanbarthol ddefnyddio’r CGI i gefnogi mentrau a gweithgareddau sy’n darparu dull gwaith integredig a chydweithredol mewn perthynas â’r meysydd canlynol ar gfyer integreiddio:

·         Pobl hŷn ag anghenion cymhleth a chyflyrau hirdymor, gan gynnwys dementia

·         Pobl ag anableddau dysgu

·         Gofalwyr, gan gynnwys gofalwyr ifanc


Ers 6 Ebrill 2016, ydy eich sefydliad chi wedi derbyn Cymorth Ariannol Gofal Canolraddol / Integredig?

* 20. Disgrifiwch y gwasanaeth(au) a ddarperir gennych:

* 21. A gaiff y gwasanaeth hwn ei ddarparu mewn partneriaeth?

* 22. Sawl unigolyn dros 50 oed ydych chi wedi’u cefnogi?

* 23. Yma mha awdurdod/au lleol ydych chi’n gweithredu ynddynt?

* 24. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r CGI wedi cefnogi gweithio integredig ar draws sectorau?

* 25. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r CGI wedi cefnogi arloesedd o ran cyflenwi gwasanaeth sy’n ymatebol i anghenion pobl hŷn?

* 26. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r CGI wedi arwain at adnabod bylchau wrth ddarparu gwasanaethau?

* 27. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r CGI wedi arwain at lenwi bylchau wrth ddarparu gwasanaethau?

* 28. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy prosiectau’r CGI sy’n adrodd deilliannau mesuredig cadarnhaol wedi cael eu prif ffrydio?

* 29. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r CGI wedi cyflawni ei nod o ran cefnogi pobl hŷn i gynnal eu hannibyniaeth ac aros yn eu cartrefi eu hunain?

* 30. Yn eich profiad chi, ers 6 Ebrill 2016, ydy’r CGI wedi cefnogi pobl hŷn i gyfrannu at eu gofal eu hunain?

* 31. Gofynnwn i chi amlinellu isod os oes unrhyw beth yr hoffech chi ychwanegu am eich profiadau o arferion comisiynu ers cyflwyno Deddf Gwasanaethau Cymdeithasol a Llesiant (Cymru) ar 6 Ebrill 2016. Bydd pob sylw yn cael ei ddefnyddio’n anhysbys.

T